ISI YALITIMI NEDİR?

Kış aylarında meydana gelen ısı kayıplarını ve yaz aylarında meydana gelen ısı kazançlarını azaltmak için yapılan işlemlere "ısı yalıtımı" denir.

Kışın üşümemek için kömür, doğalgaz gibi yakıtlar kullanarak evimizi ısıtır; yazın ise ısınan evimizi klimalarla soğuturuz.

Isı yalıtımı, kışın ısınmak yazın da serinlemek için harcadığımız enerjiyi azaltarak daha konforlu ortamlarda yaşamak amacıyla yapılır. Bu çerçevede ısı yalıtımı, binaların dışarıya veya garaj, depo gibi ısıtılmayan bölümlerine bakan duvar, çatı, döşeme, cam, doğrama ve tesisatlarına uygulanır.

Bir başka deyişle, bina sakinlerinin daha az enerji kullanarak ısınması veya serinlemesi ve dolayısıyla çevre kirliliğinin azaltılmasının sağlanması, binanın iç ve dış etkenlerden korunarak ömrünün uzatılması amacıyla; farklı sıcaklığa sahip yaşam alanları ile çevresi arasındaki ısı geçişini azaltmak için yapılan işlemlere "ısı yalıtımı" denir.

Yönetmeliklere uygun yapılacak ısı yalıtımı:

• Isınma veya serinleme amacıyla yapılan harcamalardan ortalama %50 tasarruf ederek, kışın daha iyi ısınmaya, yazın ise serin kalmaya imkân sağlar.
• Yakıt tüketimini ve dolayısıyla atık gaz emisyonlarını azaltarak çevre kirliliği ve küresel ısınmanın önlenmesine katkıda bulunur.
• Sağlayacağı verimlilikle, ülkemizin enerjide dışa bağımlılığını azaltır.
• Evlerde küflenme, siyah leke ve mantar oluşmasına neden olan terlemeyi (yoğuşma) önler.
• Betonun içindeki demirlerin paslanmasını engeller, binanızın depreme karşı dayanıklılığını korur.
• Yaşam alanları içersinde dengeli oda sıcaklıkları yaratarak konforlu ve sağlıklı mekânlar oluşturur.

Isı yalıtımı;

1. Düz (teras) ve eğik çatılara,
2. Dışa bakan duvarlara,
3. Çıkma tabanlarına,
4. Toprakla temas eden duvar ve döşemelere,
5. Garaj, depo gibi ısıtılmayan bölümlere bakan duvar ve döşemelere,
6. Kombi ile ısıtılan binalarda katları ayıran döşemelere,
7. Tesisat boruları, havalandırma kanalları, vanalar vb. tesisat elemanlarına yapılır.

Ayrıca, özel kaplamalı yalıtım camı üniteleri ve yalıtımlı doğramalar kullanılarak kışın pencerelerden oluşan ısı kayıpları azaltılır, yazın ise gün ışığından ödün vermeden binaya güneş ısısı girişi sınırlanır.

Konut satın alırken, yıllar boyu yaptığınız birikimi en iyi şekilde değerlendirmeniz gerekir. Cevap bulmanız gereken soruları şöyle sıralayabiliriz:

1- Yüksek bir ısıtma gideri, konutta ısı yalıtımı bulunmadığı anlamına gelebilir. Konutun geçmiş yıllara ait ısıtma/soğutma giderleri sizin için kabul edilebilir düzeyde mi?

2- Binanın deprem güvenliği konusunda bilgi edindiniz mi? (Isı yalıtımlı binalarda yapıların korozyona karşı korunduğunu unutmayın.)

3- Binanın dış duvarlarına ve hatta döşemelerine ısı yalıtımı yapılmış mı? (Duvarlarda göreceğiniz siyah lekeler ve küf; su ve ısı yalıtımı yapılmadığını gösterir.)

4- Kapı, pencere ve bunlarda yer alan camlar yeterli yalıtım özelliğine sahip mi?  

5- Çatıda ısı yalıtımı yapılmış mı?

6- Bina yeni yapılmışsa, ısı ihtiyacı kimlik belgesi var mı? (Bu belge, ısıtma için ne kadar yakıt tüketeceğiniz ve binanızın ısı yalıtımı konusunda size fikir verir.)

7- Binanın ısıtma, soğutma, havalandırma sisteminin geçmiş yıllardaki performansı konusunda bilgi edindiniz mi?

8- Isıtma sisteminde kullanılan boru ve kanallar yalıtılmış mı?

Isı yalıtımı, düşük ısı geçirgenliğine sahip özel ısı yalıtım malzemelerinin; evlerimizin çatı, döşeme ve duvarlarına tekniğine uygun olarak uygulanmasıyla yapılır. Ayrıca, pencerelerde ısı yalıtımı, özel kaplamalı yalıtım camı üniteleri ve yalıtımlı doğramalar kullanılarak sağlanmaktadır. Isı yalıtımı, binaların öncelikle dışından, eğer mümkün değilse içinden uygulanabilir. Isı yalıtımının en önemli unsurlarından birisi de tesisatların yalıtılmasıdır.

Isı yalıtımının binanın yapım aşamasındaki maliyeti, bina maliyetinin %2'si ile %5'i arasındadır. İnşaat aşamasında ısı yalıtımı yapılmış bir binada; düşük kapasiteli kazan, klima, küçük radyatör ve tesisat kullanılacağı için, işletme maliyetlerinin yanı sıra ilk yatırım maliyetleri de azalacaktır.

Isı yalıtımı için yapacağınız harcamalar, yapınızın özelliklerine göre sağlanan enerji tasarrufu ile 2-5 yıl içinde kendini geri öder.

Binalarda yapılacak ısı yalıtımı uygulamaları için gereken süre; yapının ihtiyaçları, büyüklüğü ve yalıtım uygulamasında çalışacak kişi sayısıyla ilişkili olarak belirlenir. Genel olarak ısı yalıtımı uygulamaları, orta büyüklükteki bir bina için 1-4 haftalık zaman zarfında tamamlanır. Uygulama hatalarının meydana gelerek zaman kaybına neden olmaması için her aşamada üreticilerin tavsiyelerine uyulmalıdır.

Apartmanlarda ısı yalıtımı uygulamalarına dair kararın oy çokluğu esasına göre alınması yeterlidir.

02 Mayıs 2007 tarih ve 26510 sayılı resmi gazetede yayımlanan 5627 sayılı Enerji Verimliliği Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 42. maddesine atıfta bulunularak; "Kat maliklerinden birinin isteği üzerine ısı yalıtımı, kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile verecekleri karar üzerine yapılır" şeklinde bir düzenlemenin yapılması öngörülmüştür.

14 Haziran 2000 tarihinden sonra inşa edilen binalarda "ısı yalıtımı" yapılması zorunludur.

08 Mayıs 2000 tarih ve 24673 sayılı resmi gazetede yayımlanan Binalarda Isı Yalıtım Yönetmeliği'nin 4. maddesi uyarınca "Binalar, ısı kayıpları bakımından çevre şart ve gereklerine uygun düzeyde yalıtılacaktır."

14 Haziran 2000 tarihinden sonra ısı ihtiyacı kimlik belgesinin görülür bir yere
asılması zorunludur.

08 Mayıs 2000 tarih ve 24673 sayılı resmi gazetede yayımlanan Binalarda Isı Yalıtım Yönetmeliği'nin 12. maddesi uyarınca, binanın göreceli olarak ısıtma amaçlı enerji tüketiminin gösterilerek sözkonusu binayı satın alacak veya kiralayacak kişilerin bilgilendirilmesi amacıyla kullanılan "ısı ihtiyacı kimlik belgesi", bina yöneticisinin dosyasında bulunmalı ve bir kopyası bina girişine asılmalıdır

Ülkemiz, belirli enerji kaynakları açısından bir potansiyele sahip olmakla birlikte, enerji üretimi açısından yeterli seviyede değildir. Türkiye, bugün ihtiyacı olan enerjinin yaklaşık %72'sini ithal etmektedir. Hesaplamalar, tüm konutların standart ve yönetmeliklere uygun olarak yalıtılması durumunda, ülkemizin yılda yaklaşık 7 milyar dolar tasarruf yapacağını göstermiştir.

Bu çerçevede, enerjide dışa bağımlılığımızın azalması, ekonominin canlanması, istihdamın artması, üretim ve uygulama ile birlikte artacak vergi gelirleri önemli faydalar arasındadır.

Bu tasarrufun eğitim, sağlık vb. zorunlu ihtiyaçlarımıza aktarılacağını göz önüne aldığımızda, yalıtımın toplumsal refahımız için önemli katkılarının olacağı bir gerçektir.

Dünyada üretilen toplam enerjinin %25'i sanayi üretiminde, %25'i motorlu taşıtların kullanımında, %50'si ise binalarda tüketilmektedir. Bu oranlardan da anlaşılacağı üzere, binalardaki tüketim miktarı, üretilen toplam enerji miktarının yarısı kadar bir büyüklüğü ifade etmektedir. Binalarda tüketilen enerji miktarının çok büyük bir bölümünün binalarımızın ısıtılmasında ve soğutulmasında kullanıldığını biliyoruz. Enerjinin verimli kullanımı, olumsuz çevresel etkilerin önlenmesi sürecinde ciddi katkılar sağlamaktadır.

Dünyanın ısınması kutuplardaki buzulların erimesine ve iklim değişikliklerine yol açmakta, buna bağlı olarak doğal hayat giderek yok olmaktadır. Isı yalıtımı, binaların daha az yakıtla ısıtılmasını sağlayacağından, atmosfere yayılan karbondioksit (CO2), kükürtdioksit (SO2) gibi sera gazları azalır. Böylece atmosferde oluşan sera etkisi, küresel ısınma ve iklim değişikliği ile mücadeleye katkıda bulunulur.

Isı yalıtımı konusunda bilgi almak ve danışmak için:

• 0800 211 33 67 numaralı İZODER ücretsiz danışma hattından,
• www.izoder.org.tr web sitesinden,
• info@izoder.org.tr e-posta adresinden

 

İZODER'e (Isı Su Ses ve Yangın Yalıtımcıları Derneği) ulaşabilirsiniz.

 

İZODER'i aradığınızda, uzmanlarımız tarafından size sorununuzla ilgili çözüm önerileri sunulur ve talep durumunda İZODER üyelerine yönlendirme yapılır.

Bina duvarlarında dışarıdan ısı yalıtımı mı yoksa içeriden ısı yalıtımı mı tercih edilmeli?
Duvarlarda, dışarıdan yapılan ısı yalıtım uygulamaları tercih edilmelidir. Böylece hem cephe malzemesinin ısı depolama kapasitesinden yararlanılır, hem de ağır kütlenin yüksek sıcaklıkta kalması nedeniyle duvar iç yüzeyi ile birlikte duvar kesiti içinde de yoğuşma riski ortadan kalkar. Ayrıca cephenin tümü yalıtım malzemeleri ile korunduğundan ısı köprüleri meydana gelmez. Buna karşılık, kısa sürede ısıtmanın zaruri olduğu yerlerde ise içten yalıtım tercih edilmelidir.

Binamız özellikle kuzey tarafından soğuk alıyor. Sadece kuzey cephesine yalıtım yaptırmamız yeterli olur mu?
Yalıtım uygulamaları mutlaka binanın tümüne kesintisiz olarak uygulanmalıdır. Sadece tek cephede yapılan yalıtım uygulamaları neticesinde ısı köprüleri oluşacak ve yalıtımın yapılmadığı diğer cephelerde ısı kayıpları devam edecektir. Bu nedenle tüm yapı bileşenlerinde (çatı, duvar, döşeme, çıkma, cam ve doğrama) yalıtım yapılmalıdır.

Binamız dışarıdan su alıyor, yüzeye sıva veya zift sürerek kalıcı bir çözüm elde edebilir miyiz?
Öncelikle duvarınızda su bulunmasına neden olan etkenlerin araştırılması ve bunlara karşı önlem alınması gerekir. Duvarınızda gözle görülür derin bir çatlak veya boşluk yoksa ve iç yüzeyinde sıva kabarmaları, siyah lekeler, küf ve benzeri oluşumlar varsa, bu, binanızda ısı yalıtımı olmadığını gösterir. Bu durumda, öncelikle dıştan veya içten ısı yalıtımı yapılarak sorun çözülmelidir. Sadece yağışlı günlerde dışarıdan su sızması söz konusu ise yapınızdaki çatlaklar veya boşluklar, su sızdırmaz malzemeler kullanılarak tamir edilmelidir.

Boya ile ısı yalıtımı yapılabilir mi?
Boya, sıva gibi düşük kalınlıklarda uygulanan malzemelerle, ısı yalıtımı uygulamalarından beklenen yüksek performansa ulaşılamaz. Isı yalıtımı, ısı iletkenlik katsayısı düşük ve standartlara uygun kalınlıkta ısı yalıtım malzemeleri ile yapılır. Bir ısı yalıtım malzemesinin kalınlığı arttıkça, yalıtım performansı da artar.

Binamızın duvarları gaz beton, tuğla duvar veya bims blok gibi malzemelerle örülmüşse ayrıca ısı yalıtımı yaptırmamıza gerek var mı?
Gaz beton, her türden tuğla ve bimsblok, birer yapı malzemesi olup ısı yalıtım malzemesi değildir. Bina hangi malzemeden yapılmış olursa olsun, kolon ve kirişler dahil olmak üzere tüm cepheler, çatı ve taban mutlaka ısı yalıtım malzemeleri ile yalıtılmalı ve  pencerelerde özel kaplamalı yalıtım camı üniteleri ve yalıtımlı doğramalar kullanılmalıdır.

Dış cepheme cam mozaik, PVC, alüminyum vb. kaplama malzemeleri yaptırırsam ısı yalıtımı yaptırmama gerek kalır mı?
Dış cephe kaplamaları ısı yalıtımı sağlamazlar. Genel hatları ile bu malzemeler isteğe bağlı olarak cephenin dış görünüşünü oluşturur ve kimi durumlarda insanların erişebilecekleri yüksekliklerde darbelere karşı mukavemet sağlar. Binalarda enerji verimliliği, bu kaplamaların arka tarafında bulunan ısı yalıtım malzemeleri ile sağlanır.

Isı yalıtım malzemeleri nelerdir?
Isı yalıtım malzemeleri, ısı kayıp ve kazançlarının azaltılmasında kullanılan hafif ve ısı geçişine karşı yüksek direnç gösteren özel malzemelerdir. Ülkemizde yaygın olarak;
- Duvar, döşeme ve çatılarda; camyünü, taşyünü, EPS, XPS, poliüretan ve ahşapyünü,
- Pencerelerde; ısı, güneş ve ısı+güneş kontrol kaplamalı yalıtım camı üniteleri ve yalıtımlı doğramalar,
- Hava kanalları, borular, vanalar gibi tesisat elemanlarında; camyünü, taşyünü, polietilen köpüğü, elastomerik kauçuk köpüğü, poliolefin köpüğü gibi ısı yalıtım malzemeleri kullanılır.

Tesisatlarda ısı yalıtımı yaptırmak enerji tasarrufu açısından gerekli mi?
Tesisatta ısı yalıtımı; en genel olarak sıcak hatlarda ısı kaybını, soğuk hatlarda ise ısı kazancını önlemek için alınması gereken tedbirler olarak tarif edilir. Tesisat yalıtımı ile enerji kayıp veya kazançları dışında, hattı oluşturan boruların yoğuşma sebebiyle korozyona uğraması da önlenir.

Cam kalınlığı artırılarak ısı yalıtımı sağlanabilir mi?
Cam kalınlığının artırılmasının ısı yalıtımına katkısı yoktur ve bu yolla ısı yalıtımı sağlamak mümkün değildir. Camla ısı yalıtımında ilk çözüm, yalıtım camıdır (çift cam). Aralarında kuru hava barındıracak şekilde iki camın fabrika şartlarında birleştirilmesi ile oluşan yalıtım camları tek cama göre ısı kayıplarını yarı yarıya azaltmaktadır. 

Mevcut doğramayı değiştirmeden pencere sistemlerinde ısı yalıtımı uygulanması mümkün müdür?
Mevcut doğrama yeterli özelliklere sahip ise, cam montaj yuvalarında yapılacak basit revizyonlar ile mevcut camlara göre daha geniş ara boşluk (12 veya 16 mm), daha üstün yalıtım özelliklerine sahip ısı kontrol veya ısı ve güneş kontrol kaplamalı yalıtım camları kullanılması mümkündür. Tek cama uygun ahşap doğramalara ise çıta ilave edilerek yalıtım camına uygun hale getirilebilir.

Sıcak bir bölgede yaşıyoruz. Isı yalıtımı yaptırmalı mıyız?
Isı yalıtımı kışın ısınmak, yazın serinlemek için harcadığımız enerji ve yakıttan tasarruf sağlar, konforlu bir yaşam ortamı oluşturur. Bir binanın soğutulması, ısıtılmasından daha fazla enerji gerektirdiği için sıcak iklim bölgelerinde de mutlaka ısı yalıtımı yapılmalıdır.

Isı yalıtımını kendi başıma ya da tanıdık ustalar vasıtasıyla uygulayabilir miyim? Binanız mutlaka uzmanlarca incelenmeli ve sorununuzun çözümüne yönelik olarak yapılacak ısı yalıtımı uygulamaları, konusunda bilgi birikimi olan yalıtım firmalarınca yapılmalıdır. Bu firmalara İZODER aracılığı ile ulaşabilirsiniz.